Kaçak Sanığa Yargılamanın Yenilenmesi Hakkı; Yargıtay Başsavcılığının İtiraz Süresi 3 Aya Çıktı

7589 sayılı "Yargının Etkin ve Verimli İşlemesine Yönelik Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun" (12. Yargı Paketi) ile Ceza Muhakemesi Kanunu'nda iki ayrı usul değişikliği yapıldı: biri kaçak sanıkların savunma hakkına, diğeri Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının itiraz süresine ilişkin. Kanun, 31/7/2026 tarihli ve 33326 sayılı Resmî Gazete'de yayımlandı.

Ne Değişti?

Yurt dışında veya bilinmeyen bir yerde olduğu için kaçak sayılan ve hakkında yalnızca güvenlik tedbirine hükmedilen sanıklara, geri döndüklerinde savunma haklarını fiilen kullanabilecekleri bir yol açılıyor. CMK m.247/3'e göre kaçak sanık hakkında kovuşturma yapılabilecek, ancak daha önce sorgusu yapılmamışsa mahkûmiyet veya ceza verilmesine yer olmadığı kararı verilemeyecek; "güvenlik tedbirine karar verilmesi halinde kaçak sanık veya müdafii, savunma hakkının kullanılmak istendiğini belirterek yargılamanın yenilenmesini talep edebilir."

Ayrı bir düzenlemeyle de, m.308/1 Yargıtay ceza dairelerinin (yargı yeri belirleme ve görevsizlik kararları hariç) tüm kararlarına karşı Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısının "dosyanın kendisine teslim edildiği tarihten itibaren üç ay içinde" Ceza Genel Kurulu'na itiraz edebileceğini düzenliyor; sanık lehine itirazlarda süre sınırı aranmıyor.

İlk düzenleme, yurt dışında veya bilinmeyen bir yerde bulunduğu için kaçak sayılan ve hakkında yalnızca güvenlik tedbirine hükmedilen sanıklara, geri döndüklerinde/ortaya çıktıklarında savunma haklarını fiilen kullanabilecekleri bir yol açıyor. İkinci düzenleme ise, Yargıtay Başsavcılığı'nın itiraz süresinin başlangıcını (dosyanın teslim tarihi) ve uzunluğunu (3 ay) netleştirerek uygulamadaki belirsizliği gideriyor.

Uygulamaya Etkisi

Yurt dışında bulunan veya kaçak durumda olan ve haklarında güvenlik tedbiri uygulanan müvekkilleri olan ceza avukatları için, artık savunma hakkının fiilen kullanılabileceği açık bir kanuni yol var — bu imkânın müvekkile hatırlatılması önemli. Yargıtay aşamasındaki dosyalarda ise, Başsavcılığın itiraz süresinin dosyanın teslim tarihinden başladığı bilinerek, itiraz olasılığı buna göre takip edilmeli.

Yürürlük ve Geçiş Hükümleri

CMK m.247 değişikliği Kanunun yayımı tarihinde (31/7/2026) yürürlüğe girdi. CMK m.308 değişikliği de aynı tarihte yürürlüğe girdi, ancak Geçici Madde 1/8 uyarınca yalnızca bu tarihten sonra Başsavcılığa teslim edilen dosyalar için uygulanacak; önceden teslim edilmiş dosyalarda eski hükümler geçerliliğini koruyor.

Sonuç

Kaçak sanıklara tanınan yargılamanın yenilenmesi imkânı, savunma hakkının fiilen kullanılabilmesi açısından önemli bir güvence oluştururken, Yargıtay Başsavcılığının itiraz süresinin netleştirilmesi de uygulamadaki belirsizliği gideriyor. Her iki değişiklikte de geçiş hükümlerinin ve tarihlerin dikkatle takip edilmesi gerekiyor.

Kaynakça

• [7589 sayılı Kanun, MADDE 16-17] — 31/7/2026 tarihli ve 33326 sayılı Resmî Gazete
• 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu, m.247, m.308